మాతృభాష
బిడ్డకు తల్లి నుండి సహజంగా అలవడే భాషే మాతృభాష. మనిషి ఎన్ని భాషలలో ప్రావీణ్యాన్ని సంపాదించినా అది మాతృభాషకు సమానం కాదు. అన్ని భావాలను మాతృభాషలో వ్యక్తీకరించినంత సులభంగా మరే భాషలోనూ వ్యక్తపరచలేడు. ఎడ్గార్ హెచ్. షైన్ (Edgar H. Schein) — ప్రాముఖ్యమైన మేనేజ్మెంట్ తత్వవేత్త, సంస్థాగత (Organizational) శాస్త్రవేత్త మరియు మానసికశాస్త్రపరిశోధకుడు (1928 – 2023). పరిచయం ఎడ్గార్ హెన్రీ షైన్ ఒక స్విస్‑ఆమెరికన్ మానసిక శాస్త్రవేత్త మరియు వ్యాపార సిద్ధాంత కారుడు. ఆయన MIT Sloan School of Managementలో ప్రొఫెసర్గా పని చేశారు మరియు సంస్థాగత ప్రవర్తన (Organizational Behavior), సంస్థాభివృద్ధి (Organizational Development), కారియర్ డెవలప్మెంట్ మరియు సంస్థాగత సాంస్కృతిక అధ్యయనాలులో అపార పాత్ర పోషించారు.
విద్య & కెరీర్
జననం: మార్చి 5, 1928 (జురిచ్, స్విట్జర్లాండ్) పుట్టినది: స్విస్‑ఆమెరికన్ కుటుంబం విద్య: స్టాన్ఫోర్డ్: మాస్టర్స్‑సైకాలజీ హార్వర్డ్: Ph.D.‑సోషల్ సైకాలజీ
ఉద్యోగ స్థలం: MIT Sloan School of Management‑లో ప్రొఫెసర్గా సేవలు ప్రధాన ప్రయోజనాలు
సంస్థాగత సాంస్కృతిక మోడల్
షైన్ ప్రతిపాదించిన సంస్థాగత సాంస్కృతిక మోడల్ అత్యంత ప్రభావవంతమైనది. ఈ మోడల్లో సంస్థాగత సాంస్కృతిని మూడు స్థాయిలుగా విభజిస్తాడు:
ఆర్టిఫాక్ట్స్ (Artifacts)
గుర్తింపజేయగల, కన్పించే అంశాలు – దుస్తులు, కార్యాలయ నిర్మాణం, ఆచారాలు వంటి భౌతిక/దృశ్య రూపాలు.
ప్రకటించిన విలువలు (Espoused Values) సంస్థ ప్రకటించిన నియమాలు, ప్రోత్సాహక ప్రకటనలు – ఉదా: మిషన్ స్టేట్మెంట్. అంతర్ముఖపు భావనాలు (Basic Assumptions)
గాఢంగా నలిపిన, అజ్ఞాత భావనలు – ఉద్యోగుల ప్రవర్తన, విశ్వాసాలు, స్పందనలు, సంస్థ యొక్క మూల భావాలు.
ఈ మూడు స్థాయిల ద్వారా సంస్థాగత సాంస్కృతిని లోతుగా అర్థం చేసుకోవచ్చు.
Career Anchors (కారియర్ యాంకర్లు)
షైన్ కారియర్ యాంకర్లు అనే భావనను కూడా అభివృద్ధి చేశారు, ఇది వ్యక్తి తాను మార్చకూడని విలువలు, లక్ష్యాలు, ప్రతిభ మరియు అవసరాలు ఏంటి అనేదాన్ని సూచిస్తుంది. ఉదా: స్వతంత్రత, భద్రత, సాంకేతిక నైపుణ్యం వంటి విభాగాలు.
రచనలు & కృషి
షైన్ అనేక పుస్తకాలు మరియు పరిశోధనలు రాశారు, ముఖ్యంగా:
Organizational Culture and Leadership Process Consultation Career Anchors
…మరియు ఇతర శాస్త్రీయ
ప్రాధాన్యత సంస్థాగత సాంస్కృతిక అధ్యయనానికి ఆధునిక పునాది వేయడంలో ప్రముఖ శాస్త్రవేత్త. నాయకులు, మేనేజర్లు, HR ప్రాక్టిషనర్స్ ఈ మోడల్ ద్వారా సంస్థాసాంస్కృతిక పరిణామాలను అర్థం చేసుకోవచ్చు. Organizational behavior శాస్త్రంలో శిక్షణ మరియు అభ్యాసానికి మార్గదర్శక గ్రంథాల రచయిత. మరణం
మరణం: జనవరి 26, 2023 — ఆయన 94 ఏళ్ల వయసులో విరమించార.
సారాంశం
ఎడ్గార్ హెచ్. షైన్ సంస్థాగత సాంస్కృతి, ప్రవర్తన మరియు నాయకత్వ పరిశోధనలో విశ్వసనీయ శాస్త్రవేత్త. ఆయన అభివృద్ధి చేసిన సిద్ధాంతాలు సంస్థలలో పని చేసే ప్రజలు, సంస్కృతి, విలువలు మరియు మార్పులు ఎలా జరుగుతాయో అర్థం చేసుకోవడంలో ముఖ్యమైన పునాదిగా నిలిచాయి.
మాతృభాషపై వ్యాఖ్యలు
[మార్చు]- నిజమైన భావ ప్రేరణ, ప్రగతి మాతృభాష వల్లనే లభిస్తాయి.----మహాత్మాగాంధీ
- మాతృభాషను గౌరవించడం,మన తల్లి ని గౌరవించినట్టే.అది మన మనుగడకి పునాది.